TDCS / CES

در سال‌های اخیر، دو روش نوین در درمان و بهبود عملکرد مغز بسیار مورد توجه قرار گرفته‌اند: نوروفیدبک (Neurofeedback) و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS).
هر دو روش غیرتهاجمی، بدون دارو و علمی هستند، اما سازوکار و اثرات آن‌ها بر مغز کاملاً متفاوت است.
اگر می‌خواهید بدانید کدام روش برای هدف شما — درمان اضطراب، افزایش تمرکز یا بهبود عملکرد تحصیلی — مناسب‌تر است، در ادامه با ما همراه باشید.

تدوین و گردآوری : دنیانهضت – روانشناس

نوروفیدبک چیست؟ بازآموزی مغز با بازخورد لحظه‌ای

نوروفیدبک نوعی آموزش مغزی با کمک بازخورد از امواج مغزی (EEG) است.
در این روش، حسگرهایی روی سر قرار می‌گیرند تا فعالیت الکتریکی مغز را ثبت کنند. سپس مغز در قالب صدا، تصویر یا بازی، بازخوردی از عملکرد خود دریافت می‌کند.

وقتی مغز در حالت مطلوب (مثلاً تمرکز بالا یا آرامش) قرار می‌گیرد، بازی پیش می‌رود یا تصویر واضح‌تر می‌شود.
به مرور، مغز یاد می‌گیرد چگونه خودش را تنظیم کند و امواج مغزی متعادل‌تری تولید کند.

تأثیرات علمی نوروفیدبک:

• افزایش تمرکز و حافظه کاری
• کاهش اضطراب و استرس
• بهبود خواب
• کمک به درمان ADHD، افسردگی و میگرن

به بیان ساده، نوروفیدبک مثل آینه‌ای هوشمند برای مغز است که به او یاد می‌دهد چطور عملکرد بهتری داشته باشد.

tDCS چیست؟ تحریک مستقیم نورون‌ها با جریان الکتریکی ضعیف

در مقابل، tDCS (تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای) از جریان الکتریکی بسیار ضعیف (۱ تا ۲ میلی‌آمپر) برای تنظیم فعالیت نورون‌های مغز استفاده می‌کند.
در این روش، دو الکترود روی پوست سر قرار می‌گیرند — یکی مثبت (آند) و دیگری منفی (کاتد) — و جریان ملایمی از آن‌ها عبور می‌کند.

این جریان باعث می‌شود نورون‌ها آمادگی بیشتری برای فعالیت یا مهار شدن پیدا کنند.
به این ترتیب، بخش‌هایی از مغز که کمتر فعال هستند تحریک می‌شوند و نواحی بیش‌فعال، آرام‌تر می‌گردند.

کاربردهای علمی tDCS:

• بهبود خلق و کاهش علائم افسردگی
• افزایش تمرکز و یادگیری
• کاهش دردهای مزمن
• کمک به توان‌بخشی پس از سکته مغزی

tDCS مثل تنظیم‌کننده ولوم فعالیت مغز عمل می‌کند: نه آموزش می‌دهد، بلکه سطح فعالیت را موقتاً متعادل می‌سازد.

تفاوت‌های کلیدی نوروفیدبک و tDCS در عملکرد مغز

ویژگی	نوروفیدبک	tDCS
نوع اثرگذاری	آموزشی و خودتنظیمی (Neuroregulation)	تحریک مستقیم الکتریکی (Neuromodulation)
مکانیزم اصلی	بازخورد از امواج مغزی و یادگیری شرطی	عبور جریان ضعیف از قشر مغز
ماندگاری اثر	بلندمدت و پایدار (مغز یاد می‌گیرد)	میان‌مدت، با نیاز به تکرار جلسات
مناسب برای	ADHD، اضطراب، بی‌خوابی، افزایش تمرکز	افسردگی، درد مزمن، تقویت یادگیری
حضور متخصص	ضروری برای تنظیم پروتکل و تحلیل EEG	لازم برای تنظیم شدت و محل تحریک
احساس در حین درمان	بدون درد، فقط تعامل با بازی یا ویدیو	احساس خفیف سوزن‌سوزن شدن زیر الکترود

کدام روش برای شما بهتر است؟

• اگر هدف شما آموزش مغز برای تنظیم بلندمدت عملکردش باشد (مثلاً افزایش تمرکز، کنترل اضطراب یا بهبود خواب)،
  نوروفیدبک گزینه مناسب‌تری است.
• اگر به دنبال تحریک سریع مغز برای بهبود خلق، تمرکز یا تسریع یادگیری هستید،
  tDCS می‌تواند روش مؤثرتری باشد.

در بسیاری از مراکز تخصصی روانشناسی و نوروتراپی، ترکیب این دو روش نیز به کار می‌رود تا اثر هم‌افزای آن‌ها موجب نتیجه‌ای سریع‌تر و پایدارتر شود.

هر دو روش نوروفیدبک و tDCS با هدف بهبود عملکرد مغز طراحی شده‌اند، اما از مسیرهای متفاوتی عمل می‌کنند:

• نوروفیدبک مغز را آموزش می‌دهد تا خودش را بهتر تنظیم کند.
• tDCS مغز را موقتاً تحریک می‌کند تا تعادل فعالیت نورونی بازیابی شود.

در نهایت، انتخاب بین این دو بستگی به نوع مشکل، هدف درمان و نظر متخصص دارد.
مهم‌تر از خود فناوری، تشخیص دقیق و انتخاب پروتکل درست است که باید توسط نوروتراپیست یا روانشناس آموزش‌دیده انجام شود.

خواب یکی از پایه‌های اصلی سلامت روان و جسم است. اما در دنیای پر‌استرس امروزی، میلیون‌ها نفر شب‌ها با بی‌خوابی، افکار مزاحم یا بیداری‌های مکرر دست‌و‌پنجه نرم می‌کنند. بیشتر افراد برای درمان بی‌خوابی سراغ داروهای خواب‌آور می‌روند، اما این داروها معمولاً با عوارضی مانند وابستگی، گیجی صبحگاهی یا کاهش تمرکز همراه‌اند.
خبر خوب این است که تحریک الکتریکی جمجمه‌ای (CES) روشی نوین، ایمن و غیر‌دارویی برای بهبود کیفیت خواب است که امروزه توجه روان‌شناسان و متخصصان مغز را به خود جلب کرده است.

تدوین و گردآوری : دنیا نهضت – روانشناس

تحریک مغزی (CES) چیست؟

CES یا Cranial Electrotherapy Stimulation به معنی تحریک الکتریکی ملایم مغز از طریق پوست سر یا لاله‌ی گوش است.
در این روش، جریان الکتریکی بسیار ضعیفی (در حد چند صد میکروآمپر تا ۱ میلی‌آمپر) به مغز منتقل می‌شود تا فعالیت الکتریکی نورون‌ها را تعدیل کند. برخلاف تصور عمومی، این جریان هیچ شوک یا دردی ایجاد نمی‌کند؛ بلکه هدف آن بازگرداندن مغز به الگوی طبیعی آرامش و خواب است.

تحریک CES باعث تنظیم تعادل میان انتقال‌دهنده‌های عصبی مانند سروتونین، دوپامین و ملاتونین می‌شود — موادی که نقش کلیدی در احساس آرامش و شروع خواب طبیعی دارند.

---

مکانیزم علمی CES در بهبود خواب

تحقیقات نشان داده‌اند که بی‌خوابی معمولاً ناشی از افزایش بیش‌از‌حد فعالیت عصبی در سیستم بیداری مغز و کاهش امواج آلفا و تتا است. CES با جریان ضعیف خود، این تعادل را بازمی‌گرداند و امواج مغزی آرام (آلفا و تتا) را تقویت می‌کند؛ امواجی که مغز در حالت آرامش و خواب سبک تولید می‌کند.

مطالعه‌ای در «ژورنال Neuropsychobiology» (۲۰۲۰) نشان داد که شرکت‌کنندگانی که به مدت ۲۰ دقیقه در روز از CES استفاده کردند، زمان به خواب رفتن کوتاه‌تر و خواب عمیق‌تری را تجربه کردند.
پژوهش‌های دیگر نیز حاکی از آن است که CES باعث کاهش سطح کورتیزول (هورمون استرس) و افزایش احساس آرامش در طول روز می‌شود.

بدون دارو، بدون عارضه

برخلاف داروهای خواب‌آور، CES باعث وابستگی یا تحمل دارویی نمی‌شود.
عوارض جانبی آن بسیار خفیف است و ممکن است فقط شامل کمی سوزن‌سوزن شدن یا قرمزی موقت پوست در محل تماس الکترودها باشد. به همین دلیل، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) این روش را به عنوان درمانی ایمن برای اضطراب، افسردگی و بی‌خوابی تأیید کرده است.

از دیگر مزایای CES می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• قابل استفاده برای کودکان و سالمندان
• قابل ترکیب با درمان‌های روان‌شناختی یا نوروفیدبک
• افزایش تمرکز و آرامش ذهنی در طول روز

---

چگونه از CES برای خواب بهتر استفاده می‌شود؟

جلسات CES معمولاً بین ۲۰ تا ۴۰ دقیقه طول می‌کشند و توسط متخصص نوروتراپی یا روان‌شناس آموزش‌دیده انجام می‌شوند.
الکترودها معمولاً روی لاله‌ی گوش یا پیشانی قرار می‌گیرند و جریان الکتریکی بسیار ضعیفی به مغز منتقل می‌شود.
بسیاری از افراد گزارش کرده‌اند که تنها پس از چند جلسه، خوابشان عمیق‌تر، سریع‌تر و با بیداری‌های کمتر در شب همراه شده است.

توصیه می‌شود این درمان در کنار رعایت بهداشت خواب انجام شود؛ یعنی:

• خوابیدن و بیدار شدن در ساعت ثابت
• پرهیز از تلفن همراه قبل از خواب
• محیط خواب آرام و تاریک

---

آیا CES واقعاً مؤثر است یا فقط تبلیغ است؟

پژوهش‌های متعددی از سراسر دنیا اثرگذاری CES را تأیید کرده‌اند.
برای مثال، در مطالعه‌ای که در «Journal of Clinical Sleep Medicine» منتشر شد، ۷۵٪ از بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن پس از چهار هفته درمان با CES، بهبود قابل‌توجهی در کیفیت خواب گزارش کردند.
بنابراین، برخلاف تبلیغات اغراق‌آمیز برخی دستگاه‌ها، پایه علمی این روش واقعی است؛ تنها باید تحت نظارت متخصص انجام شود تا جریان، محل تحریک و مدت زمان جلسات متناسب با شرایط فرد تنظیم گردد.

اگر مدت‌هاست از بی‌خوابی، استرس یا بیداری‌های شبانه رنج می‌برید، تحریک مغزی (CES) می‌تواند گزینه‌ای ایمن و علمی برای بازیابی خواب طبیعی‌تان باشد.
این روش بدون دارو، بدون عارضه و با تکیه بر علم عصب‌شناسی به مغز کمک می‌کند تا دوباره در مسیر آرامش و تعادل قرار گیرد. به کمک CES، بدون قرص و وابستگی، می‌توانید آرام‌تر بخوابید و با ذهنی شاداب‌تر بیدار شوید.

خواب عمیق یکی از مهم‌ترین مراحل چرخه خواب است؛ مرحله‌ای که بدن ترمیم می‌شود، مغز خاطرات را سازماندهی می‌کند و سیستم ایمنی تقویت می‌شود. اما در دنیای پر استرس امروزی، بسیاری از افراد نمی‌توانند به خواب عمیق و باکیفیت برسند. در سال‌های اخیر، روشی نوین با نام تحریک الکتریکی مغز یا تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS) مطرح شده که ادعا می‌کند می‌تواند خواب را بهبود دهد. اما آیا این روش واقعاً مؤثر است یا صرفاً تبلیغی پر زرق‌وبرق است؟ بیایید علمی بررسی کنیم.

تدوین و گردآوری : دنیا نهضت – روانشناس

تحریک الکتریکی مغز چیست؟

تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (Transcranial Direct Current Stimulation – tDCS) یک روش غیرتهاجمی است که در آن جریان الکتریکی ضعیفی (معمولاً بین ۱ تا ۲ میلی‌آمپر) از طریق الکترودهایی روی سر به مغز اعمال می‌شود. هدف از این تحریک، تنظیم فعالیت نورون‌ها در بخش‌های خاصی از مغز است. این روش برخلاف شوک درمانی (ECT) بسیار ملایم و بدون درد است و معمولاً هیچ عارضه جدی‌ای ندارد. در درمان‌های بالینی، tDCS برای مشکلاتی مانند افسردگی، اضطراب، اختلال خواب و کاهش تمرکز به کار می‌رود و در سال‌های اخیر پژوهش‌ها روی اثر آن بر خواب عمیق افزایش یافته است.

خواب عمیق؛ چرا این مرحله حیاتی است؟

خواب ما از چند مرحله تشکیل می‌شود: خواب سبک، خواب عمیق (مرحله N3) و خواب REM (مرحله رؤیا).
در خواب عمیق، امواج دلتا (با فرکانس پایین و دامنه بالا) در مغز غالب می‌شوند. در این مرحله، بدن بازسازی می‌شود، هورمون رشد ترشح می‌گردد و حافظه بلندمدت تقویت می‌شود. اختلال در خواب عمیق می‌تواند باعث خستگی مزمن، ضعف تمرکز، تحریک‌پذیری و حتی افسردگی شود.

تحریک الکتریکی مغز چگونه به خواب عمیق کمک می‌کند؟

پژوهش‌ها نشان داده‌اند که با اعمال جریان ضعیف به نواحی خاصی از قشر پیش‌پیشانی مغز (Prefrontal Cortex)، می‌توان الگوی امواج مغزی را به سمت امواج دلتا و تتا – امواج مرتبط با خواب عمیق – هدایت کرد.

مطالعه‌ای در دانشگاه توبینگن آلمان (۲۰۱۴) نشان داد که اعمال جریان الکتریکی ملایم در طول خواب می‌تواند مدت زمان خواب عمیق را افزایش دهد و کیفیت کلی خواب را بهبود بخشد. تحقیقات دیگری نیز گزارش کرده‌اند که tDCS می‌تواند احساس خستگی صبحگاهی را کاهش و تمرکز روز بعد را افزایش دهد.

با این حال، میزان تأثیر آن در افراد مختلف متفاوت است و به شدت جریان، زمان اعمال و ناحیه تحریک بستگی دارد.

آیا تحریک مغز بی‌خطر است؟

بر اساس نتایج پژوهش‌های بالینی، tDCS یکی از ایمن‌ترین روش‌های تحریک مغزی غیرتهاجمی محسوب می‌شود.
عوارض احتمالی آن محدود به احساس سوزش خفیف یا قرمزی موقتی پوست زیر الکترودهاست.
اما باید تأکید کرد که این روش باید تحت نظارت متخصص مغز و اعصاب یا روان‌شناس آموزش‌دیده انجام شود. استفاده خودسرانه از دستگاه‌های خانگی تحریک مغز ، که امروزه در فضای مجازی تبلیغ می‌شوند، می‌تواند خطرناک باشد و به تعادل طبیعی فعالیت نورونی آسیب بزند.

مغز را آرام کنید تا خواب عمیق‌تری داشته باشید

اگر از بی‌خوابی مزمن یا خواب سبک رنج می‌برید، تحریک الکتریکی مغز می‌تواند گزینه‌ای ایمن و مؤثر برای بهبود کیفیت خواب باشد البته در صورتی که زیر نظر متخصص انجام شود.
در نهایت، بهترین نتیجه زمانی به دست می‌آید که tDCS با اصلاح سبک زندگی، ورزش منظم و تکنیک‌های آرام‌سازی ذهنی ترکیب شود. به یاد داشته باشید: برای داشتن خواب عمیق و ذهنی آرام، هیچ میان‌بری وجود ندارد؛ بلکه تعادل مغز و بدن راز اصلی استراحت واقعی است.

آیا نوروفیدبک ( Neurofeedback) و تحریک الکتریکی مغز ( TDCS ) به بهبود هر نوع سردردی کمک می کند ؟ 

در پاسخ به این سئوال باید به این مورد اشاره کرد که این مدل درمان های نوروماجولیشن (Neuromodulation ) تنها به بهبود و درمان سردردهای میگرنی کمک می کند و برای بهبود سردرد های تنشی معمولا بهتر است از روش های درمانی دیگری کمک گرفت. لذا در گام اول تشخیص نوع سردردتان بسیار حائز اهمیت خواهد بود. 

به چه سردردهایی سردرد میگرنی می گویند؟ 

میگرن یک اختلال عصبی شایع است که معمولاً باعث بروز سردردهای شدید و ضربان‌دار می‌شود. این سردرد اغلب در یک سمت سر احساس می‌شود، اما می‌تواند دوطرفه هم باشد. 

ویژگی‌های اصلی میگرن چیست؟ 

• درد ضربان‌دار که شدت آن متوسط تا شدید است. 
• حساسیت به نور، صدا و بو. 
• تهوع و استفراغ 
• حملات ممکن است بین ۴ تا ۷۲ ساعت طول بکشند. 

برخی افراد پیش از شروع میگرن دچار اورا (Aura) می‌شوند؛ اورا نشانه‌های عصبی موقتی مثل دیدن خطوط نورانی، تاری دید، مورمور شدن دست یا صورت و اختلال در تکلم است. 

عوامل تحریک‌کننده میگرن چیست؟ 

• استرس و کم‌خوابی 
• تغییرات هورمونی (مثلاً در دوران قاعدگی) 
• بعضی غذاها و نوشیدنی‌ها (مثل شکلات، پنیرهای کهنه، کافئین، الکل) 
• تغییرات آب‌وهوا یا نور شدید 

سردرد تنشی چیست و چه تفاوت هایی با میگرن دارد؟ 

سردرد تنشی (Tension-type headache) شایع‌ترین نوع سردرد است و اغلب به صورت احساس فشار یا سفتی در اطراف سر توصیف می‌شود؛ مثل اینکه یک نوار محکم دور سر بسته شده باشد. 

ویژگی‌های اصلی سردرد تنشی چیست؟ 

• درد معمولاً خفیف تا متوسط است. 
• درد به صورت فشار یا سنگینی احساس می‌شود، نه ضربان‌دار. 
• اغلب دوطرفه است (هر دو طرف سر یا پشت سر و گردن). 
• می‌تواند از ۳۰ دقیقه تا چند روز طول بکشد. 
• معمولاً با فعالیت بدنی شدید بدتر نمی‌شود (برخلاف میگرن). 
• تهوع و استفراغ ندارد. 

علل و عوامل مؤثر بر سردرد تنشی چیست؟ 

• استرس و تنش روحی 
• خستگی و کم‌خوابی 
• وضعیت بدنی نامناسب (مثل نشستن طولانی پشت میز) 
• فشار عضلانی در گردن و شانه‌ 

مقایسه میگرن و سردرد تنشی 

ویژگی	سردرد تنشی (Tension-type headache)	میگرن (Migraine)
ماهیت درد	فشار، سنگینی یا سفتی (مثل بستن نوار دور سر)	ضربان‌دار، تپشی
شدت درد	خفیف تا متوسط	متوسط تا شدید
محل	دوطرفه (معمولاً هر دو طرف سر یا پشت سر و گردن).	معمولاً یک‌طرفه
مدت زمان	۳۰ دقیقه تا چند روز	۴ تا ۷۲ ساعت
علائم همراه	معمولاً بدون تهوع یا استفراغ	تهوع، استفراغ، حساسیت شدید به نور، صدا یا بو.
تأثیر فعالیت بدنی	فعالیت جسمی معمولاً درد را بدتر نمی‌کند	فعالیت یا حرکت بدنی درد را بدتر می‌کند.
عوامل تحریک‌کننده	استرس، خستگی، کم‌خوابی، وضعیت بدنی نامناسب	تغییرات هورمونی، کم‌خوابی، استرس، برخی غذاها (مثل شکلات، قهوه زیاد، پنیر کهنه)، نورهای شدید یا صداهای بلند.
ویژگی خاص	مورد خاصی ندارد	گاهی قبل از شروع، علائمی مثل دیدن جرقه‌های نور، تاری دید یا مورمور شدن دست و صورت ظاهر می‌شود (به نام «اُرا / Aura»).

این جدول مقایسه ای به شما کمک می کند که نوع سردردتان را شناسایی کنید. در صورت مبتلا بودن به میگرن کمک گرفتن از روش های نوروماجولیشن مثل tDCS  و نوروفیدبک می تواند برایتان بسیار کارآمد و مفید باشد. 

تحریک الکتریکی فراجمجمه‌ای (tES) روشی غیرتهاجمی برای تحریک مغز است که می‌تواند با اعمال یک جریان الکتریکی ضعیف به پوست سر، برای تغییر تحریک‌پذیری غشای یک نورون استفاده شود و بدین طریق برانگیختگی مغز را تنظیم کند.

به طور معمول، tES مستلزم آن است که درمانگر یک آند و یک کاتد را به پوست سر فرد متصل می کند، که در نتیجه جریان الکتریکی از آند به سمت کاتد جریان می‌یابد.

گردآوری و تدوین- دنیا نهضت

انواع رویکردهای رایج  tES  چیست؟

تحریک الکتریکی فراجمجمه ای (TES) بسته به نوع جریان عبوری از مغز ممکن است انواع مختلفی داشته باشد:

• تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS)
• تحریک جریان متناوب فراجمجمه‌ای (tACS)
• تحریک نویز تصادفی فراجمجمه‌ای (tRNS)
• تحریک الکتریکی با جریان پالسی (Tpcs )
• تحریک الکتریکی جداره مغز ( CES)

تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS) می‌تواند برای کاهش احتمال پتانسیل‌های عمل – با قطب منفی کاتدی tDCS – یا افزایش احتمال پتانسیل‌های عمل – با قطب مثبت آندی tDCS – استفاده شود.

با تحریک جریان متناوب فراجمجمه‌ای (tACS)، جهت یا قطبیت جریان اعمال شده در یک فرکانس خاص و از پیش تعیین‌شده تغییر می‌کند تا بر تغییرات در تحریک‌پذیری (یا پتانسیل) غشا تأثیر بگذارد.

در تحریک نویز تصادفی فراجمجمه‌ای (tRNS)، جهت یا قطبیت جریان اعمال شده در فرکانس های رندوم و از پیش تعیین‌نشده تغییر می‌کند تا بر تغییرات در تحریک‌پذیری (یا پتانسیل) غشا تأثیر بگذارد.

در تحریک الکتریکی با جریان پالسی (Tpcs ) جریان الکتریکی به شکل پالس هایی به مغز فرد وارد می شود و در ارتقا عملکرد مانند یادگیری زبان جدید و یا مهارتی جدید موثر است.

تحریک الکتریکی جداره مغز ( CES)  روشی است که از طریق اتصال دو گیره بر گوش فرد جریان الکتریکی بسیار ضعیفی بر مغز وارد می شود و بهترین روش برای بهبود اختلالات خواب می باشد.

تحریک الکتریکی فراجمجمه ای ( TES ) چه عوارضی دارد ؟

تحریک الکتریکی فراجمجمه ای ( TES ) عوارض خاصی ندارد و تنها سوزش، خارش و یا قرمز شدن پوست در ناحیه اتصال الکترود به سر ممکن است مشاهده شود. در برخی بیمارن ممکن است احساس سرگیجه، سردرد خفیف و حالت تهوع ایجاد کند که در صورت وجود این علائم کوتاه مدت خواهد بود. همچنین اگر الکترود های دستگاه بر اساس پروتکل های درمانی نیاز باشد نزدیک چشم متصل شوند فرد ممکن است حین جلسه نوعی فلاش نور موقتی جلو چشمانش مشاهده کند که البته این مسئله طبیعی است و خطری ندارد.

البته به یادداشته باشید درصورت مراجعه به مرکزی که از تجهیزات مناسب استفاده نکنند و یا زمان جلسه و جریان دستگاه به درستی تنظیم نکنند ممکن است عوارض جانبی دیگری هم برایتان ایجاد شود.

تحریک الکتریکی فراجمجمه ای ( TES ) برای چه افرادی مناسب است ؟

این روش در جهت کمک به افرادی که با مشکلات زیر روبرو هستند کارآمد است .

• وزوز گوش
• اختلالات خواب
• افسردگی هایی که به علت یک موقعیت استرس زا ایجاد شده باشد (‌ مانند طلاق، ورشکستگی و … )
• اضطراب اجتماعی
• مشکلات توجه
• مشکلات حافظه
• اختلالات یادگیری
• درد مزمن
• سکته مغزی ( آفازیا بروکا – آفازیا ورنیکه ) و …

تحریک الکتریکی فراجمجمه ای ( TES ) برای چه افرادی مناسب نیست؟

افراد مبتلا به صرع، زنان باردار ، افرادی که قلب شان باتری دارد، افرادی که مغز خود تراشه دارند، یا کاشت حلزون انجام داده اند و یا هر گونه فلز آهنی در بدن شان دارند ( برای مثال ایمپلنت هایی که دارای هسته آهن هستند) کیس های مناسبی برای درمان TES نیستند.

استفاده از تحریک الکتریکی مغز برای کودکان بالای ۸ سال بلامانع است.

کلام آخر

 به خاطر داشته باشید هنگام جلسات تحریک الکتریکی مغز بهتر است هرگونه زیورآلات از جمله گوشواره، پیرسینگ، گردنبند و گیره سر و … را در بیاورید.